Türkiye Obezite & Diyabet Cerrahisi Merkezi

Obezite ve yandaş hastalıkları


OBEZİTE VE YANDAŞ HASTALIKLARI

Dünya obezite cerrahisi derneği (International Federation Surgery of Obesity: IFSO)’nin açıkladığı ve tüm dünyada kabul gören kriterlere göre Vücut kitle indeksinin 30 Kg/m2 nin üzerinde olması durumu obezite olarak kabul edilmektedir. Bu indeks vücut ağırlığının boyun metre cinsinden karesine bölünmesi ile elde edilir. Örneğin 110 kg ağırlığında ve 170 cm boyunda olan bir kimsenin vücut kitle indeksi şu şekilde hesaplanır.

1.7×1.7= 2.89

110/2.89= 38.1 Kg/m2

Vücut kitle indeksi’ne göre bireyler şu gruplara ayrılabilir.

Normal Kilolu………………………..18-25  Kg/m2

Fazla kilolu…………………………..25-30  Kg/m2

Obez  ……. ………………………….30-40  Kg/m2

Morbid Obez………………………….40-50  Kg/m2

Süper Obez…………………………. 50-60 Kg/m2

Süper-Süper Obez……………………60 Kg/m2’ den fazla

Hormonal bir bozukluğa bağlı olmayan obezite tedavi edilmelidir. Obezite’nin ortalama insan yaşamını 10 yıl kısalttığı bilimsel çalışmalarla kanıtlanmıştır. Üstelik Sosyal yaşam ve çalışma yaşamını olumsuz etkilediği de bir gerçektir.

OBEZİTE HER ZAMAN AŞIRI BESLENMEYE Mİ BAĞLIDIR?

Obezite bazen hormonal bozukluklara bağlı olarakta oluşabilmektedir. Özellikle böbrek üstü bezi veya hipofiz bezi kaynaklı sebeplerle kortizol hormonunun aşırı salgılanmasına bağlı olarak tipik görüntüsü olan ve vücudun bazı bölgelerinde aşırı yağlanmaya sebep olan Cushing Hastalığı obeziteye sebep olmaktadır. Yine kanda tiroid bezi hormonlarının azlığıyla ortaya çıkan hipotiroidi Obeziteye neden olabilmektedir. Bu hastalıkların neden olduğu obezite çok az bir hasta grubunda karşılaşılmaktadır. Obezite tedavisi için başvuran hastaların tamamına yakında kanıtlanmış bir hormonal bozukluk görülmemektedir.

Dünya sağlık Örgütü verilerine göre Dünya’da 20 yaş üstü nüfus içinde 1,4 milyar kişi fazla kilolu, bunların içinde 200 milyon erkek ve 300 milyon kadın obezite nedeniyle sorunlar yaşamaktadırlar. Bir başka deyişle Dünya nüfusunun % 10’u obez olarak kabul edilmektedir. TÜİK verilerine göre Türkiye’de 15 yaş üstü bireylerin yüzde 34,8’inin fazla kilolu,  yüzde 17,2’ sinin ise obez olduğu ortaya kondu.

Obezite pek çok sağlık sorununa neden olması sebebiyle artmış ölüm riskine neden olmaktadır. Her yıl 3,4 milyon kişi fazla kilo veya obeziteye bağlı sağlık sorunları nedeniyle ölmektedir. Buna ek olarak, fazla kilolu ve obez kişilerde Tip 2 Diyabet (Şeker Hastalığı)  % 44,  iskemik kalp hastalığı % 23’ü ve bazı kanser çeşitleri % 7 ile %44 oranında da ha fazla görülmektedir. Obezite’nin özofagus, kolon, rahim, böbrek ve menopoz sonrası kadınlarda meme kanserine neden olduğu ortaya konmuştur. Aynı zamanda,  Obezite prostat ve pankreas kanseri ile non-Hodgkin Lenfoma için önemli bir risk faktörüdür. Kansere bağlı ölümlerin kadınlarda % 16-20’sinin, erkeklerde ise % 14’ünün obezite nedeniyle olduğu tespit edildi. Obezite’deki adipogenesis (yağ oluşumu)  ile onkogenezis (kanser oluşumu) ‘in paralel sinyal / metabolik yollarla oluştuğu gösterilmiştir.

OBEZİTE VE TİP 2 DİYABETES MELLİTUS (ŞEKER HASTALIĞI) BİRLİKTELİĞİNİ NASIL AÇIKLARSINIZ?

 

Obeziteyle birlikte Tip 2 Diyabet (Şeker Hastalığı) gibi metabolik hastalıklarda artmaktadır. Bu tür hastalıklar Kişinin tüm yaşamını olumsuz etkileyen ve sosyal yaşamı sıkıntıya sokan durumlardır. Dünya nüfusunun yaklaşık % 10’u obezite de % 8’i diyabet sorunlarıyla mücadele etmektedir.  Türkiye’de de benzer sorunlar mevcuttur. Devlet istatistik kurumunun verilerine göre nüfusun % 17’si fazla kilolu, % 10’u ise obezite sorunu yaşamaktadır.

Obezite ameliyatları uygulanan kişilerin şeker hastalığının da kaybolduğu ve ilaç gereksinimi olmadığı fark edildikten sonra yapılan bilimsel çalışmalarda ince barsaklardan salgılanan bazı hormon ve mediatörlerin bu duruma sebep olduğu anlaşıldı. Bu konu anlaşıldıktan sonra tüm dünyada metabolik cerrahi gündeme geldi. Aslında metabolik cerrahi ile obezite cerrahisi aynı ameliyatları ifade etmek için kullanılmakla birlikte Vücut kitle indeksi 35’in üzerinde olan kişilere yapılan ameliyatlara obezite cerrahisi, Vücut kitle indeksi 35’in altında olup şeker hastalığı da bulunan kişilerde yapılan ameliyatlara ise metabolik cerrahi denmesi genel kabul gören bir durumdur.

TİP 2 DİYABETES MELLİTUS (ŞEKER HASTALIĞI) İÇİN AMELİYAT KİMLERE ÖNERİLMEKTEDİR?

-Obezite ve şeker hastalığının birlikte olduğu durumlar.

– Obezite olmayıp ancak yüksek kilolu ve şeker hastalığının kontrolünde güçlük yaşanan hastalar

-Şeker hastalığına ait ayaklarda bacaklarda gangren, görme kaybı, böbrek ve kalp yetmezliği gibi komplikasyonlar ( kontrolü güç sorunlar) ortaya çıkmadan geri döndürülebilir aşamada olan hastalar metabolik cerrahi için adaydırlar.

METABOLİK CERRAHİ (ŞEKER HASTALIĞI AMELİYATI) İÇİN YAŞ SINIRI VARMIDIR?

Metabolik cerrahi için kesin yaş sınırı olmamakla birlikte 18 ile 60 yaşları arasında bu ameliyatlar yapılmaktadır.

Metabolik Cerrahi ile Şeker Hastalığı ne oranda kontrol altına alınmaktadır?

Metabolik cerrahi ameliyatları dediğimiz ve aynı zamanda obezite tedavisinde de uygulanan bu ameliyatlardan Sleeve Gastrektomi (Tüp Mide) ameliyatı % 40-60 oranında, Roux-en-Y Gastrik By Pass % 80 ile 90 oranında, Mini Gastrik BY Pass ise % 92 oranında şeker hastalarında ilaç kullanmayı bıraktıracak kadar kontrol sağlamaktadır. İlacı bırakamayan diğer hastalarda da insülin kullanıyorsa daha düşük doza geçmekte veya ağızdan alınan oral anti diyabetik dediğimiz ilaçlarla kan şekeri kontrolü sağlanmaktadır.

METABOLİK CERRAHİYE (ŞEKER HASTALIĞI AMELİYATI)  NASIL KARAR VERİLMEKTEDİR?

Obezite cerrahı muayene ve tetkiklerden sonra ameliyata karar verir ise konuyla ilgili Endokrinoloji uzmanı, Anestezi uzmanı ve Diyet Uzmanın da görüşlerini aldıktan sonra ameliyat şekli ve günü kararlaştırılmaktadır.

METABOLİK CERRAHİ (ŞEKER HASTALIĞI AMELİYATI) AMELİYATI KİMLERE YAPILAMAZ?

Diğer karın ameliyatları ve Anestezi ile riskler bu ameliyat içinde gereklidir. Ayrıca;

-Crohn hastalığı gibi kronik barsak hastalıkları olan

-Sindirim sistemi ile ilgili daha önceden ameliyat geçirmiş olan

-Şeker hastalığına ait istenmeyen durum (kontrolü güç sorunlar) gelişmiş olan kişilere bu ameliyat yapılamaz